Mocna farmakologia stosowana m.in. przez kulturystów nie pozostaje obojętna dla organizmu. Z jednej strony wahania poziomu hormonów mogą spowodować problemy z krążeniem, endogenną produkcją testosteronu i szereg innych komplikacji. Z drugiej – oddziałują na konkretne narządy, w tym m.in. na wątroby, która metabolizuje wszelkie substancje trafiające do organizmu – zwłaszcza drogą ustną. Drugie w kolejności do „obrywania” wskutek przyjmowania SAA są nerki – naturalne filtry krwi, oczyszczające ją z toksyn i odprowadzające je wraz z moczem. W tym artykule opisujemy, jak SAA mogą wpływać na te narządy, jakie są objawy uszkodzeń, a także jak minimalizować ryzyko (w tym np. czy suplementy na wątrobę pomagają). Zapraszamy do czytania.
Spis treści
Jak sterydy wpływają na wątrobę?
Trzeba mieć świadomość, że wszystkie stosowane przez kulturystów i sportowców sterydy mają wpływ na wątrobę, obciążając ją. Jedne jednak robią to w mniejszym, inne – w większym – stopniu. Przyjmuje się, że najbardziej toksyczne są środki przyjmowane doustnie, gdyż przedostają się one z przewodu pokarmowego do krwiobiegu właśnie przez ten organ. Sterydy iniekcyjne mogą mocniej wpływać na ten narząd w sytuacji, gdy stosuje się je przez dłuższy czas.
Wybrane SAA mogą powodować różne skutki uboczne w tym obszarze ciała. Począwszy od krwawiących torbieli, po nowotwory złośliwe. Ponadto przyjmowanie sterydów anaboliczno-androgennych może doprowadzić do żółtaczki, choleostazy i włóknienia tkanki. Dlatego zależność – wątroba a sterydy – jest „toksyczna” i należy zawsze trzymać rękę na pulsie.
Jak sterydy wpływają na nerki?
Z drugiej strony, jak wspomnieliśmy powyżej, duże znaczenie ma także relacja sterydy anaboliczne a nerki. SAA mogą oddziaływać nie tylko na te narządy, ale i powiązane z nimi funkcje w organizmie. Stosowanie ich może prowadzić m.in. do zatrzymania wody w organizmie i zwiększenia objętości krwi. W konsekwencji często dochodzi do nefropatii nadciśnieniowej. Ponadto u kulturystów nadużywających sterydów obserwuje się ogniskowe segmentalne stwardnienie kłębuszków, co skutkuje m.in. zniszczeniem błony filtracyjnej i niewydolnością nerek.
Oprócz tego – narządy te mają swoje ograniczone możliwości w zakresie „filtrowania krwi”. Im większa zaś masa mięśniowa, tym większy poziom kreatyniny i związków azotowych w organizmie, co sprawia, że się szybciej „zużywają”. Warto w tym kontekście wspomnieć o relacji dieta wysokobiałkowa a nerki – otóż kulturyści często pochłaniają ponadnormatywne ilości tego makroskładnika, co skutkuje ich odwodnieniem i przeciążeniem.
Poniekąd – istnieje tu również pewne powiązanie między stanem wątroby, układu krwionośnego i nerkami. Kulturysta uszkodzenia nerek może doznać m.in. przez pogorszenie profilu lipidowego. Sprzyja to zwiększeniu cytokin prozapalnych, co niekiedy skutkuje m.in. zapaleniem nerek.
Jakie są objawy uszkodzenia wątroby po sterydach?
Wróćmy jednak do zagadnienia „wątroba a sterydy”. Jak objawia się uszkodzenie wątroby po sterydach? Pierwsze oznaki, często niekojarzone z tym stanem, to m.in. brak apetytu, uczucie sytości, ciemny mocz, jasny stolec oraz zmęczenie i ospałość. Na dalszym etapie mogą wystąpić bardziej charakterystyczne symptomy, w tym:
- żółtaczka (zażółcenie skóry i białek oczu),
- uporczywy, nocny świąd skóry,
- bóle w okolicach wątroby,
- powiększenie wątroby przy badaniu palpacyjnym.
Przy poważnej niewydolności wątroby mogą zdarzyć się problemy z krzepnięciem krwi i krwawieniem z nosa czy dziąseł. Charakterystyczne jest też wodobrzusze i obrzęki. Oprócz tego zdarzają się zaburzenia świadomości, wyniszczenie ciała i pajączki naczyniowe.
Symptomy uszkodzenia nerek przy sterydach
Objawy uszkodzenia nerek kulturysta po sterydach SAA może również łatwo zignorować, gdyż pierwsze z nich są niecharakterystyczne. Wśród nich wymienia się m.in. zmęczenie, ospałość oraz bóle głowy. Zdarzają się także zaburzenia koncentracji. Bardziej typowe natomiast są takie symptomy jak ciemniejszy lub pienisty mocz (wskazujący na białkomocz) oraz zwiększona lub zmniejszona mikcja.
Widać więc, że duże znaczenie ma tu m.in. duża zależność na linii dieta wysokobiałkowa a nerki. Jeśli uszkodzenia przejdą w stan przewlekły, wówczas charakterystyczne stają się obrzęki kostek, twarzy i powiek oraz trudno kontrolowalne nadciśnienie. Z czasem też dochodzi do obniżenia apetytu oraz pojawienia się nudności i wymiotów. Może się także pojawiać nieprzyjemny posmak i zapach z ust.
Przy niewydolności nerek nierzadkim objawem jest wodobrzusze, silna senność oraz brak wydalania moczu. Ponadto cera staje się bardziej ziemista oraz pojawia się świąd. Gwałtownej degradacji ulega również tkanka mięśniowa.
Jak chronić nerki i wątrobę przed uszkodzeniami na cyklu?
Kluczowa w tym zakresie jest regularne wykonywanie odpowiednich badań, w tym m.in. enzymów wątrobowych, bilirubiny i innych wskaźników określających stan tych narządów. Aby zachować pozytywną zależność sterydy anaboliczne a nerki zawsze warto też zadbać o odpowiednie nawodnienie, sięgające nawet 4-5 litrów dziennie. Poza tym absolutnie należy unikać alkoholu i innych używek, za to włączyć do diety suplementy na wątrobę i nerki, takie jak sylimaryna, N-acetylocysteina, kwas tauroursodeoksycholowy czy Omega-3. Należy również dbać o stałą kontrolę lekarską i być pod okiem specjalisty, który umiejętnie poprowadzi kulturystę przez cykl.